Максим Ненов, војводата кој на денешен ден загина на планината Голак

На 29 мај 1903 година, на планината Голак, под врвот Чавките во Делчевско, во борба против турската војска загина војводата Максим Ненов, заедно со подвојводата Димитар Стефанов од струшко Јабланица, со 40-тина комити, во нерамен бој со 3.000 аскер.

Роден е во Тресонче во 1870 година, познат како Максим Војвода, но и како Максим Зографот, кој на дваесетина години и се приклучил на ТМОРО (Тајната македонско-одринска револуционерна организација). Во Тресонче завршил основното образование, ја сакал книгата и црквата и бил ученик на зографот Дичо (од истото село).

Максим до својата дваесетта година веќе станал солиден живописец и калиграф, па како и поголемиот број тресончани заминал на печалба. Негова станица била Бугарија, односно градот Стара Загора, каде станал баран зограф и ѕидар. Таму се поврзал со останатите Македонци кои исто така биле печалбари, а некои од и заради обезбедување поддршка за кревање на големото востание во Македонија.

 Нова чета за нови битки

Во 1899 година бил поставен за војвода на две реканско-дебарски чети. Откако и пристапил на Организацијата неколку пати доаѓал во реканскиот крај за да организира востаници, мобилизирајќи Мијаци и дебарчани. Тогаш и за првпат се судира со османлиска војска, но и со качачки банди. Целата 1902 година ја минал на чело на првата чета Мијаци низ реканско – кичевските планини, често пати сардисуван од качаци – Малесори (од областа Малесија во Албанија) кои меѓу населението од Бистра биле познати како озлогласени разбојници.

Во тој период во врвот на Организацијата се случуваат големите провали, како и смртта на великанот Гоце Делчев, но и навлегувањето на бугарскиот врховизам во македонското-ослободително движење и прикажување на тоа движење низ Европа како движење на Бугарите во Македонија. На почеток Максим не бил свесен за таквата реалност, па дејствувал под нивната капа, но подоцна ја увидел опасноста од врховистите за македонското револуционерно движење и заедно со Јордан Пиперката во 1902 година ја распуштил првата мијачка чета и заминал во Бугарија да провери како стојат работите во врвот. Откако видел дека во организацијата бугарската пропаганда станала силна, на своите Мијаци им ја објаснил опасноста и од нив формирал нова чета од Мијаци – печалбари. Новата чета ја формирал на 22 мај во селото Владаја, крај Софија. Таа со 53 комити била побројна од првата. Негов заменик бил Димитар Арсов, учител од Лазарополе, кој водел дневник за формирањето на четата до нејзиниот трагичен крај.

Мене куршум ме пронижа, ако некој жив остане, на мајка ми да кажете Максима го оженивме за црна земја македонска, се вели во песната за војводата Максим Ненов од Тресонче, кој на денешен ден загинал за слобода на Македонија.

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*